Mga Sinaunang Paniniwala at Kagawiang Panlipunan
Mga sinaunang paniniwala, ang paglaganap ng Islam, at ang mga kaugalian sa pag-aasawa, pagpanaw at pakikipagkasundo ng mga pamayanan sa kapuluan.
Mga layunin ng aralin
Sa pagtatapos ng araling ito, inaasahang magagawa mo ang sumusunod:
- Maipaliwanag kung paano lumaganap ang Islam sa kapuluan.
- Makilala si Karim ul-Makhdum at si Sharif Muhammad Kabungsuan at ang kanilang papel.
- Maipaliwanag ang kahulugan ng Islam, Allah, Muhammad, Quran, Sunnah at sultanato.
- Mailarawan ang Limang Haligi ng Islam.
Noong unang panahon, walang eroplano o internet. Paano nakarating sa ating mga pulo ang isang pananampalatayang nagmula sa malayong lupain? Alamin sa araling ito.
1. Paglaganap ng Islam sa kapuluan
Nakatulong sa paglaganap ng Islam ang paglalakbay, kalakalan, pakikipag-ugnayan at pagtuturo ng mga iskolar.
| Tao | Lugar | Kaugnayan sa paglaganap ng Islam |
|---|---|---|
| Karim ul-Makhdum (Sheikh Karimul Makhdum) | Kapuluang Sulu; Simunul, Tawi-Tawi | Iniugnay sa pagpapalaganap ng Islam sa kapuluang Sulu noong 1380. Kaugnay niya ang makasaysayang moske sa Simunul, Tawi-Tawi. |
| Sharif Muhammad Kabungsuan | Maguindanao | Mahalaga sa pagpapalaganap ng Islam at sa pagbuo ng pamahalaang sultanato sa Maguindanao. |
Hindi nangangahulugang sabay-sabay na yumakap sa Islam ang lahat ng pamayanan sa Mindanao. Unti-unti at iba-iba ang naging pagtanggap ng bawat pamayanan.
May iba't ibang salaysay tungkol sa taon ng pagdating ni Kabungsuan. Mas mahalagang tandaan ang kaniyang papel sa Maguindanao kaysa sa eksaktong taon.
2. Mahahalagang salita
| Salita | Tandaan |
|---|---|
| Islam | Pananampalatayang naniniwala sa iisang Diyos. Ang mga tagasunod nito ay tinatawag na Muslim. |
| Allah | Salitang Arabe para sa Diyos. |
| Muhammad | Propetang kinikilala ng mga Muslim. Hindi siya ang Diyos na kanilang sinasamba. |
| Qur'an / Quran / Koran | Banal na kasulatan ng Islam. Iba-iba lamang ang baybay ng iisang pangalan. |
| Sunnah o sunah | Mga halimbawa, aral at kaugalian ng Propeta Muhammad na nagsisilbing patnubay. |
| Sultanato | Pamahalaang pinamumunuan ng sultan. |
Si Allah ang Diyos na sinasamba ng mga Muslim. Si Muhammad ay propeta at sugo ng Diyos, hindi Diyos.
3. Ang Limang Haligi ng Islam
Ang limang haligi ay magkakaugnay na batayan ng buhay-pananampalataya ng mga Muslim.
| Haligi | Pangunahing diwa | Mahalagang detalye |
|---|---|---|
| Shahadah | Pagpapahayag ng pananampalataya | Pagkilala na iisa ang Diyos, si Allah, at si Muhammad ang Kanyang sugo. |
| Salat / salah | Panalangin | Pagdarasal nang limang beses sa isang araw, nakaharap sa direksiyon ng Mecca o Makkah. |
| Zakat | Itinakdang pagkakaloob | Pagbibigay ng takdang bahagi ng yaman ng mga may tungkuling magbigay, para sa mga karapat-dapat tumanggap. |
| Sawm | Pag-aayuno | Pag-iwas sa pagkain at pag-inom mula bukang-liwayway hanggang paglubog ng araw sa buwan ng Ramadan; mahalaga rin ang mabuting asal. |
| Hajj | Paglalakbay sa Mecca | Pagpunta sa Mecca kahit minsan sa buhay, para sa may sapat na kakayahang pisikal at pinansiyal. |
Shahadah: pananampalataya. Salat: panalangin. Zakat: pagbabahagi. Sawm: pag-aayuno. Hajj: paglalakbay.
Maraming kapwa Pilipino ang Muslim. Pag-aralan ang kanilang pananampalataya nang may paggalang, gamit ang tamang mga salita at tamang impormasyon.
Balik-aral
Mahahalagang ideya
- Lumaganap ang Islam sa tulong ng paglalakbay, kalakalan, pakikipag-ugnayan at pagtuturo ng mga iskolar.
- Noong 1380, iniugnay si Karim ul-Makhdum sa pagpapalaganap ng Islam sa kapuluang Sulu; kaugnay niya ang moske sa Simunul, Tawi-Tawi.
- Mahalaga si Sharif Muhammad Kabungsuan sa Islam at sa pagbuo ng sultanato sa Maguindanao.
- Si Allah ang Diyos; si Muhammad ang propeta at sugo, hindi Diyos.
- Ang limang haligi: Shahadah, Salat, Zakat, Sawm at Hajj.
Mahahalagang salita
- Islam
- Pananampalatayang naniniwala sa iisang Diyos.
- Muslim
- Tagasunod ng Islam.
- Allah
- Salitang Arabe para sa Diyos.
- Quran
- Banal na kasulatan ng Islam (Qur'an, Koran).
- Sunnah
- Mga halimbawa, aral at kaugalian ng Propeta Muhammad.
- Sultanato
- Pamahalaang pinamumunuan ng sultan.
- Ramadan
- Buwan kung kailan isinasagawa ang sawm o pag-aayuno.
- Mecca o Makkah
- Lungsod na hinaharap sa salat at pinupuntahan sa hajj.
Lumaganap ang Islam sa kalakalan at pagtuturo, at ginagabayan ng limang haligi ang buhay-pananampalataya ng mga Muslim.
Payo sa pag-aaral: Takpan ang mga kahulugan, ipaliwanag ang bawat salita sa sarili mong pananalita, saka sagutin ang pagsasanay. Ulitin ito hanggang makuha mo nang tama ang lahat.